Książki motoryzacyjne

Autor: Andrzej Zieliński
Wydawnictwo: WKŁ
Liczba stron: 236

Oprawa: Miękka
ISBN: 83-206-1541-0

cena: 42 zł
Stara cena: 49 zł
Czas realizacji: 1-2 dni

Dodaj do koszyka

Zamów tel. 12 357-18-94



Prezent do zamówienia!

Bogato ilustrowana książka poświęcona rozwojowi polskiej myśli konstrukcyjnej w dziedzinie motoryzacji w latach 1947-1960. Zawiera opisy 125 typów i odmian polskich pojazdów (przedprototypów, prototypów i samochodów seryjnych), w tym samochodów osobowych (m.in. Mikrus, Syrena 100, 101, Sport, Warszawa M20 i 201), mikrobusów (m.in. Nysa), autobusów (m.in. Star 50, 51, 52, San H01, Jelcz, Odra), samochodów ciężarowych (m.in. Żuk A08, Lublin 51, Star 20, 21, 25, Żubr A80, Star 44, 66), ciągników siodłowych (m.in. Star C21, C60, C25, Żubr C90), motocykli (m.in. SHL, Sokół, WFM, WSK, Junak) i skuterów (m.in. Żuk, Odra, Osa) oraz motorowerów (m.in. Ryś, Komar, Żak). Zamieszczone informacje historyczne oraz charakterystyki techniczne stanowią współcześnie cenny materiał źródłowy dotyczący ówczesnych konstrukcji.

Spis treści:


Od Autora


Rozdział 1


SAMOCHODY OSOBOWE 11

Samochody trzykołowe 11

P80 (prototyp) 11

Samochody czterokołowe 13

Samochody o objętości skokowej do 0,500 dm3 13

WFM Fafik (prototyp) 13

Gad 500 (prototyp) 14

Pionier (prototyp) 15

Mikrus MR300 16

Mikrus Kabriolet (prototyp) 19

Meduza (prototyp) 20

Smyk (prototyp) 21

Samochody o objętości skokowej 0,500-0,850 dm3 24

Syrena (przedprototypy I i lI) 24

Syrena (prototyp) 26

FSO Syrena 30

FSO Syrena 101 33

Syrena Mikrobus (prototyp) 34

Syrena Sport (prototyp) 36

Samochody o objętości skokowej ponad 2,000 dm3 38

Warszawa M20 38

Warszawa M20-U (prototyp) 42

Warszawa M20 model 1957 43

FSO Warszawa 201 45


Rozdział 2


AUTOBUSY 47

Autobusy międzymiastowe 47

Autobusy o długości do 6,0 m (mikrobusy) 47

Nysa N57 (prototyp) 47

Nysa N59-M 49

Autobusy o długości 6,0-9,5 51

Star 50 (prototyp) 51

Star 51 53

Star 52 54

Star 20 "Stonka" 56

Star Jot 55 (prototyp) 57

H01-S42-F01 (prototyp) 58

San H01-A 60

Sanok (prototyp) 62

San Diesel (prototyp) 64

Autobusy o długości ponad 9,5 m 66

Leyland LOPS 3/1 66

Fiat 666 RN 67

Jelcz-Karosa 69

Autobusy miejskie 72

San H01-B 72

Autobusy turystyczne 73

Odra A81 (prototyp) 73


Rozdział 3


SAMOCHODY CIĘŻAROWE Z OTWARTĄ
PRZESTRZENIĄ ŁADUNKOWĄ 75

Samochody o ładowności do 1000 kg 75

Warszawa M20 pick-up (prototyp) 75

Warszawa 200P 76

Żuk A03 79

Mikrus MR300 pick-up (prototyp) 81

Samochody o ładowności 1500-3000 kg 82

Lublin 51 82

A08 (prototyp) 86

Samochody o ładowności 3000-6000 kg 88

Star 20 (prototyp) 88

Star 20 90

Star 25 (prototyp) 94

Star 21 97

Star 25 99

Star 25-L 101

Star 25 Trambus 102

Samochody o ładowności 6000-8000 kg 104

A80 (prototyp) 104

Żubr A80 106

Samochody ciężarowe terenowe 108

Star 44 (prototyp) 108

Star 66 (prototyp) 110

Star 66 112


Rozdział 4


SAMOCHODY SPECJALNE I SPECJALIZOWANE 117

Samochody samowyładowcze 117

Star W14 117

Star W21 119

Star W25 120

Żubr A02 (prototyp) 120

Star 3W25 (prototyp) 122

Furgony ogólnego zastosowania 123

Warszawa M20-F (prototyp) 123

Stal 300 (prototyp) 125

Nysa N59-F 126

Nysa N60-T 128

Warszawa 200P Furgon 129

Lublin 51 Furgon 130

Star 21 Furgon 131

Furgony specjalizowane 133

Star 21 „Meble" 133

Samochody ze zbiornikami do przewozu cieczy 134

Star 25-SMS-6 134

Ciągniki siodłowe 135

Star C60 135

Star C21 137

Star C25 137

Żubr C90 (prototyp) 138

Samochody służby zdrowia 140

Lublin 51/243 140

Warszawa-M20-Ś 142

Nysa N59-S 143

Warszavva 201-S 144

Samochody do oczyszczania miast i dróg 145

Star SW21 "Bajadera" 145

Star 21-SK1 146

Samochody przeciwpożarowe 148

Bedford OLBZ GM8/N70 146

Star 20-GM8/N71 150

Star 20-GA16/N72 152

Star 20-SDA18/16 (prototyp) 153

Star 20-SBM2200/8 154

Star 20-SBA2000/16 156

Star 25-GA16/N721 (prototyp) 157

Star 21P/N761-SBA2000/16 159

Star A25P/N751-SBM2000/8 161

Samochody kulturalno-oświatowe i warsztatowe 163

Star 20/PKF 163

Lublin 51/KO 164

Lublin 51/Warsztat 165

Star 21/Warsztat-Gaz 166

Samochody do transportu masy betonowej 168

Star 21-MS2 168

Żurawie samochodowe 169

Star 20-HP3 169

Star 25-Ż3 170


Rozdział 5


ZESTAWY CIĄGNIKÓW SIODŁOWYCH
Z NACZEPAMI 73

Zestawy z otwartą skrzynią ładunkową 173

Star C60-A z naczepą D60/N61 173

Star C21 z naczepą D60 174

Star C25 z naczepą D60B/N81 175

Zestawy specjalne i specjalizowane 176

Star C25 z naczepą D40 176

Star C25 z naczepą U70 177


Rozdziaf 6


CIĄGNIKI ROLNICZE KOŁOWE 179

Ciągniki dwuosiowe 179

Ursus C45 179

Ursus C451 182

Rola 25 (prototyp) 184

Ursus C325 185

Ciągniki jednoosiowe 188

Dzik 188

Ursus C308 190


Rozdział 7


MOTOCYKLE TURYSTYCZNE I SKUTERY 192

O objętości skokowej do 0,125 dm3 192

SHL M04 192

Sokół 125 194

WFM MOG (prototyp) 195

SHL M05 196

WFM M06 198

WSK M06/1957 200

WSK 125 (prototyp) 201

WSK M06-Z 202

WSK Sarenka (prototyp) 203

O objętości skokowej 0,125-0,150 dm3 205

SHL M06-U 205

SHL M06-T 208

WSK M150 209

O objętości skokowej 0,150-0,175 dm3 210

SHL M11-S (prototyp) 210

O objętości skokowej ponad 0,175 dm3 211

Junak M07 211

Junak M07/B21 (prototyp) 214

Junak M10 216

Junak M10 z wózkiem bocznym WB1 217

Junak M10/B20 218

Skutery 220

WFM Żuk (prototyp) 220

Odra 1 (prototyp) 222

WFM Osa M50 223


Rozdział 8


MOTOROWERY 225

Motorowery jednoosobowe 225

Ryś MR1 225

Komar 230 227

Żak MR2 228

Motorowery dwuosobowe 230

Turysta (prototyp) 230

Wykaz pojazdów w ujęciu chronologicznym 232

Bibliografia 234


Dodatkowe informacje:


Od Autora
Celem niniejszego opracowania jest przedstawienie dorobku polskich konstruktorów w zakresie budowy pojazdów samochodowych po roku 1945. Ze względu na znaczną liczbę modeli zdecydowałem się na podział tego opracowania na kilka części tworzących cykl wydawniczy. Pierwsza część obejmuje lata 1947-1960, a więc początkowy okres rozwoju przemysłu motoryzacyjnego w PRL. Przy zbieraniu materiałów natrafiłem na wiele rozbieżności w danych technicznych pojazdów oraz w niektórych datach. Starałem się sprawdzać te dane i fakty, aby podawać te najbardziej wiarygodne. Założyłem stosunkowo duży stopień szczegółowości opisów technicznych, aby pokazać etapy rozwoju konstrukcji poszczególnych pojazdów, jak również w celu zaciekawienia bardziej zaawansowanych miłośników motoryzacji. Utrudniło to jednak zbieranie informacji i spowodowało to, że zaistniały pewne luki w opisach niektórych pojazdów.
W opracowaniu zastosowałem nazewnictwo, normy oraz jednostki używane obecnie, co spowodowało konieczność dokonania pewnych zmian i przeliczeń w stosunku do literatury sprzed trzydziestu lat. Oprócz czysto technicznego opisu podałem także niektóre dane z zakresu prawidłowej eksploatacji pojazdu, jak np. fazy rozrządu, ustawienie zapłonu, czy ciśnienie powietrza w ogumieniu. Uzupełnieniem opisów konstrukcyjnych jest bogaty materiał ilustracyjny. Składają się na niego zdjęcia i rysunki poszczególnych pojazdów, przekroje głównych zespołów, schematy i wykresy. Niewielka przy tym liczba zdjęć pojazdów została spowodowana tym, że pojazdy przedstawione w tym opracowaniu w większości są już wycofane z eksploatacji, a te które jeszcze krążą po naszych drogach są bardzo zniszczone i często poprzerabiane. Zdecydowałem się więc wykonać ich rysunki oparte na oryginalnych materiałach. Natomiast rysunki wymiarowe pojazdów prototypowych zostały opracowane na podstawie zdjęć i wymiarów podanych w różnych publikacjach.
W niniejszym opracowaniu starałem się zamieścić wszystkie pojazdy samochodowe, które w latach 1947-1960 zostały skonstruowane i były produkowane seryjnie (także budowane w PRL według zagranicznych licencji i na importowanych podwoziach), jak również znaczną liczbę pojazdów prototypowych, które często wykonane w pojedynczych egzemplarzach nigdy nie doczekały się seryjnej produkcji. W wielu pojazdach (np. Star, Syrena) widać przy tym dokładnie rozwój danej konstrukcji - od prototypu, poprzez pierwszą serię produkcyjną, do kolejnych zmodernizowanych modeli i odmian. W przypadku kilku pojazdów prototypowych istnieją jednak duże braki danych technicznych. Zdecydowałem się mimo to na ich zamieszczenie ze względu na kompletność tej monografii. Pominąłem przy tym wszelkie pojazdy sportowe, ze względu na ich odmienne cechy konstrukcyjne i niewielkie ilości tego sprzętu. Wybrane pojazdy zostały sklasyfikowane według przeznaczenia, przy czym. kierowałem się kryteriami podziału zgodnymi z Systematycznym Wykazem Wyrobów (SWW). Powyższa klasyfikacja pozwala na obserwację rozwoju określonych rodzajów pojazdów.
W celu zorientowania Czytelnika w liczbie modeli ukazujących się w poszczególnych latach, na końcu książki zamieściłem spis przedstawionych w niej pojazdów w układzie chronologicznym. Pojazdy produkowane seryjnie zostały umieszczone pod datą rozpoczęcia produkcji, natomiast prototypy pod datą ich wykonania.

Warszawa, w lipcu 1984